Rekrutowanie osób z niepełnosprawnościami – kluczowe dylematy i wyzwania pracodawców

12 grudnia 2024

4 min. czytania

Codzienna współpraca z Fundacją TAKpełnosprawni to dla mnie lekcja pokory i ogromna satysfakcja.

Dlaczego lekcja pokory?

Bo wydawało mi się, że operacjonalizacja rekrutacji, scorecardy, mapowanie źródeł kandydatów, zarządzanie oczekiwaniami Hiring Managerów, tworzenie talent pooli i inne pół-angielskie słowa… że to wszystko składa się na piękny obraz mojego warsztatu rekrutacyjnego.

I – umówmy się – nie umniejszam sobie, a tym bardziej koleżankom i kolegom rekruterom. Bo nigdy nie uważałam, że rekrutacja – dobrze i strategicznie realizowana – to bułka z masłem.

Jednak zaczynając działania z Fundacją zrozumiałam, że mój dotychczasowy warsztat jest adekwatny tylko dla części społeczeństwa. Nie jest pełen. Wymaga poszerzenia i rekonfigurowania.

I wiecie co? Minął prawie rok, od kiedy pracuję z zespołem fundacyjnym, a nadal mogłabym przykleić sobie plakietkę z napisem „Uczę się”.

Niemniej, coraz częściej widząc u pracodawców zainteresowanie i autentyczną chęć tworzenia miejsc pracy dostępnych dla wszystkich, chciałabym podzielić się z Wami moimi obserwacjami dotyczącymi tego, jakie dylematy w kontekście rekrutacji pojawiają się najczęściej.

WYZWANIE 1: Dedykować zaproszenie do udziału w rekrutacji osobom z niepełnosprawnościami czy przygotować ogólny komunikat o otwartości na różnorodność?

To dopiero jest pytanie…

Możecie już teraz na rynku zaobserwować różne praktyki. Firma Eurocash na stronie karierowej ma osobny zestaw ogłoszeń dla osób z niepełnosprawnościami. Z kolei firma Atos ma przygotowaną całą zakładkę karierową na temat różnorodności, a dodatkowo zapis w każdym ogłoszeniu o otwartości na zatrudnienie osób z niepełnosprawnościami.

Od podejścia i strategii Waszej firmy w zakresie DEI zależy to, jak ostatecznie zdecydujecie się działać.

Niemniej, warto wziąć pod uwagę kilka kwestii.

Po pierwsze, osoby z niepełnosprawnościami potrzebują dowiedzieć się o otwartości danego pracodawcy na zatrudnienie osoby posiadającej orzeczenie o niepełnosprawności.

Prawda? Prawda. Ale… inne grupy społeczne też potrzebują.

No to kierować bezpośredni komunikat do grupy osób z niepełnosprawnościami, czy nie?

Cóż, warto uwzględnić to, że osobom z niepełnosprawnościami niekiedy towarzyszą hamujące przekonania i obawy o to, że nie sprawdzą się:

  • w szybkim tempie pracy korporacji,
  • w zakresie wygórowanych oczekiwań,
  • w osiąganiu nienegocjowalnych KPI.

To oznacza, że mimo najlepszych intencji, zbyt ogólny komunikat o otwartości pracodawcy może być niewystarczający, aby przekonać osoby z niepełnosprawnościami do zaaplikowania. Mogą na tyle wątpić w siebie, że uznają, że – kobiety? Sprawdzą się. Pracownicy 50+? Czemu nie! Ale ja?

Komunikat dedykowany do osób z niepełnosprawnościami może stanowić odpowiedź: „TAK, właśnie Ty!”.

Niemniej, nie muszę chyba nikogo przekonywać do tego, że osoby z niepełnosprawnościami nie są jedyną grupą społeczną, która może potrzebować wzmocnienia.

Jakie rozwiązania warto rozważyć:

  • W moim odczuciu organizacje powinny przede wszystkim przygotować się wewnętrznie – pod kątem procedur, systemów, dojrzałego przywództwa. To jest najważniejsza baza i masa pracy do wykonania, zanim w ogóle pomyśli się o rekrutacji. O tym można byłoby napisać kilkadziesiąt innych postów.
  • Gdy już pojawia się w firmie gotowość do rekrutowania osób z niepełnosprawnościami, warto wyjść na zewnątrz z inkluzywnymi komunikatami z uwzględnieniem wszystkich mniejszościowych i wykluczanych grup społecznych.
  • Aby jednak dać szansę osobom z niepełnosprawności do odnalezienia dedykowanej dla tej grupy komunikacji, warto budować partnerstwa z organizacjami pozarządowymi wspierającymi aktywizację zawodową poszczególnych grup. Fundacje te mogą w zgodzie z założeniami statutowymi kierować zaproszenia rekrutacyjne dedykowane dla wybranych grup – tak, aby uporać się z hamującymi przekonaniami.

WYZWANIE 2: Czy rekrutować osoby z niepełnosprawnościami tylko na stanowiska niższego szczebla?

Brzmi jak pytanie retoryczne. I w sumie tak jest, bo – moim zdaniem – pełne włączenie grupy osób z niepełnosprawnościami oznacza otwartość na zatrudnienie na różnych poziomach stanowisk.

Tylko jak to zrobić, biorąc pod uwagę, że:

  • Wśród grupy osób z niepełnosprawnościami jest statystycznie trudniej znaleźć osoby z kompetencjami w wąskiej specjalizacji, bo ta grupa społeczna jest po prostu mniejsza.
  • Poza tym, na swojej ścieżce kariery osoby te mogły napotkać na więcej ograniczeń edukacyjnych i rozwojowych ze strony innych pracodawców – nie tyle ze względu na niepełnosprawność, co bariery społeczne.

Nie zapominajmy o perspektywie organizacyjnej. Nawet w firmach, które bardzo promują DEI i CSR, ważne jest przecież to, aby realizować cele biznesowe – a robi się to dzięki (nieraz wyśrubowanym) oczekiwaniom kompetencyjnym. Rekrutacja ma za zadanie wesprzeć procesy talentowe w taki sposób, aby każdy zespół był gotowy zrealizować powierzone zadania na jak najwyższym poziomie. Zatem, cele rekrutacyjne są jasne:

  • Role wymagają kwalifikacji potrzebnych do realizacji celów biznesowych.
  • Wypełnienie wakatów oznacza gotowość kompetencyjną zespołów do osiągania oczekiwanych wyników.

Istnieje ryzyko, że chcąc włączyć osoby z niepełnosprawnościami do organizacji, będzie nam trudno w takim samym stopniu włączać osoby z tej grupy na wszystkie szczeble organizacji jednocześnie.

Co można zrobić?

Skoro jest gotowość w organizacji – rekrutować. Rekrutować nawet tylko na niższe stanowiska, dać sobie (i organizacji, i nowo przybyłym pracownikom) czas, a następnie przygotować wewnętrzne programy rozwojowe, z uwzględnieniem racjonalnych usprawnień dopasowanych do rodzajów niepełnosprawności osób, które zostały zatrudnione.

Jeśli jest taka możliwość, warto tworzyć ogłoszenia rekrutacyjne w oparciu nie tylko o kompetencje, ale i potencjały (np. rozróżnienie na wymagania konieczne i mile widziane).

Co powiecie na budowanie systemów personalnych pozwalających na zidentyfikowanie wakatów, w przypadku których zatrudnienie osoby doszkalającej się do stanowiska nie oznacza ryzyka realizacji kluczowych celów zespołu?

Istotne jest również kształtowanie w sobie i innych otwartości i wrażliwości, które pozwolą zauważyć, że mimo danych statystycznych – zatrudnienie osoby z niepełnosprawnością w wąskiej specjalizacji może być mniej prawdopodobne, lecz nadal MOŻLIWE!

Przydatne? Podziel się z innymi

Talentowy Radar

Dołącz do newslettera i korzystaj z wyselekcjonowanych dla Ciebie materiałów, które pomogą Ci zarządzać własną pracą i relacjami z biznesem, a także podejmować odważne decyzje w ramach strategii HR i rozwoju organizacji.

Rozwojowy Radar

Dołącz do newslettera z wybranymi dla Ciebie informacjami i inspiracjami, które pomogą Ci zarządzać swoją karierą, zaplanować ścieżkę rozwoju, a także zbudować zawodowy dobrostan.

Pobierz bezpłatny eBook REKRUTACYJNY BOOSTER

Jeśli jesteś rekruterem i stajesz przed wyzwaniami w zakresie trudnych rekrutacji, sięgnij po mój darmowy ebook i zacznij wdrażać małe zmiany jeszcze dziś.

Pobierz bezpłatny eBook MY TALENT GUIDE

Jeśli interesuje Cię, jak odkryć i rozwijać swoje talenty, skorzystaj z darmowego przewodnika, który przygotowałam z grupą ekspertów i rozwijaj się w oparciu o swoje mocne strony.